Wiwaxia

Se Vükiped: sikloped libik
Bunön lü: nafam, suk
iWiwaxia
Timäd fösilik: zänoda-Kambrium
Wiwaxia corrugata.jpg
Dakipastad
Edadeadöl (fösil)
Dadiläd nolavik
Regnum: Animalia
Phylum:  ?Mollusca
Familia: Wiwaxiidae
Walcott, 1911
Genus: Wiwaxia
Walcott, 1911
Telnem
Wiwaxia corrugata
(Matthew, 1899)

Elaf Wiwaxia corrugata binon nimabid edadeadöl (lunotü zimmets za luls), sevädik te medü fösils petuvöl in slet zänodakambriumik di Burgess se Kanadän. Do el Wiwaxia sümon ad müuls bi älabon eli radula gudiko pävolföl, no kanon jenöfo padadilädön bevü jelanims bi älabon elis sclerites (lenlagots spinöfik), ab in klad: Aplacophora.

Vestigam e dadiläd[redakönredakön fonäti]

Dadiläd ela Wiwaxia', igo el phylum, lü kel duton, binon säkäd no nog petuvedöl.

As limaf klada: annelidae (vums)[redakönredakön fonäti]

Hiel Charles Dolittle Walcott: balidan, kel äbepenom eli Wiwaxia ün 1911, äleigodom oni lä vums klada polychaetes.

Hiel Simon Conway Morirs ün 1985 äbaicedom, das dabinons süms ad elafs polychaetes, ab els sclerites jiniko no kanons paleigodön lä tegüls (elytra) elafas annelidae.

Hiel Nick Butterfield, ettimo nog löpastudan-fösilavan nivera di Harvard fa spikäds hiela Stephen Jay Gould päflunöl, äbaicedom, das els sclerites no sümons ad els elytra; güo äkludom, das sümon ad els chaetae, kels atimo patuvons su koap elafas annelidae nulädik (a.s. tailavum). Ün 1990, äpübom, das el Wiwaxia äbinon balaf elafas annelidae kambriumik. Ün 2003, dönu älesagom kludi at, ab äküpetom, das el Wiwaxia jiniko no duton lü klad elafas polychaetes, ab äbinon ba klad nesekidik ninü elafs annelidae.

As bid elafas mollusca (müuls)[redakönredakön fonäti]

Leced ela Butterfield päkonteston ün 2004 fa nimavan Danänik Danny Eibye Jacobsen, kel, pos vestigam kuratik fösilas valik dabinöl ela Wiwaxia, äblöfädom, das no dabinons kalads kleiliko patedik elafas polychaetes u annelidae. Ibä el Wiwaxia jiniko älabon koapaplanti äkripöl e bosi, kel sümon ad el radula, dadiläd vü els müuls (Mollusca) jinon luveratikumo. (Nim rujenavik votik labü kaladis sümik e no nog pedadilädöl binon el Halkieria.)

Literat[redakönredakön fonäti]

  • Conway Morris, Simon. 1998. The crucible of creation: The Burgess shale and the rise of animals. Oxford: Oxford University Press.
  • Conway Morris, Simon. 1985. The Middle Cambrian metazoan Wiwaxia corrugata (Matthew) from the Burgess Shale and Ogygopsis Shale, British Columbia, Canada. Phil. Trans. Roy. Soc. London 307: 507-586.
  • Eibye-Jacobsen, Danny. 2004. A reevaluation of Wiwaxia and the polychaetes of the Burgess Shale. LETHAIA 37 (3): 317-335.
  • Gould, Stephen Jay. 1990. Wonderful life: the Burgess shale and the nature of history. London, New York: W. W. Norton & Company, Inc.

Yüms plödik[redakönredakön fonäti]

In Linglänapük:

In Nedänapük:

In Deutänapük: