Jump to content

Linglänapük Britänik

Se Vükiped: sikloped libik
 Yeged at nedon parevidön fa ek ko nivät gudik de Volapük.

Samafomot:Short description Samafomot:Redirect Samafomot:Pp Samafomot:Use British English Samafomot:Use dmy dates Samafomot:Infobox language Samafomot:American and British English differences Britänapük[lower-alpha 1] binon set vödemavas linglänapüka pösodiko in Regän Pebalöl, framiälo in Gretan Britän.Samafomot:Refn Plu nemediko, kanon referön patiko ad Linglänapük in Linglän, u, plu vidiko, ad kobädialegs Linglänapüka da Regän Pebalöl valik äs bal vödemav levalik, bi samflumo pluüköl Skotänapük, Velsänapük, e Nolüda-Lireyänapük. Tom McArthur in el Oxford Guide to World English dasevon, das Britänapük dilon "valik zogädis e töbidis [ko] vöd 'Britänik' ed as sek kanon pagebön e penünön me tel mods, plu vidiko u plu nemediko, in belödil lelöpa tuumik e lügamagik".

Votükams dabinons in pük calöfik (pedatik e pükölik) in Regän Pebalöl. Bum, ladyaf wee pagebon ti ai in dilis Skotäna, nolüda-Lingläna, Nolüda-Lireyäna, Lireyäna, e süvo Yorkshire, medan ladyaf little binon leadik in vötiplads. Ösito, dabinon deg leigikün laidüka in penöla-Linglänapük nin Regän Pebalöl, e atos kanon papenön me tef Britänapük. Foms spiköla Linglänapüka, ösito, varyons mödiko plu ka in zesüds votik vola kö spikon Linglänapük[2] e so leigik nünükama Britänapüka binon fikulikum ad gebön ad pük spiköla.

Glöbo, länds, kels binons büäna-kolonias Britänik u limans Commonwealth, tendons fovön Britänapüki,[3] äsä binos tefü Linglänapük pageböl fa stitots Luropean Union.[4] Lons Pölik i gebon Britänapüki ko Oxford spelling.[5][6] In Tsyinän, teidüpön tefü Britänapük e Meropänapük.[7] Gävan Regäna Pebalöla tidon e födon Linglänapüki volü e stiton in plu ka 100 länds.[8][9][10]

Jenotem

[redakön • redakön fonäti]

Samafomot:Main

Prim

[redakön • redakön fonäti]

Samafomot:Further Linglänapük binon Vesüda-Germänik pük, kel siorig de Anglo-Frisänik dialegs päblinöl ta Britän fa Germänik kolunans de distik dils, kisi anu binon vesüda‑nolüda-Deutän e nolüda-Nedän. Danunanef dü tim at spikolo valemo Kobädabritonik – vödemav nisulik Kontinänik-Keltik, kel pämüflöl fa Römik okuaden. Grup pükas at (Velsik, Kornik, e Kumbrik) dabinons bledo ko Linglänapük jü period nulik, ab sek vemo falik Germänik fluna, flun onsik su Linglänapük äbinon notedo limitik. Veno deg fluna dabinon debatik, e nu päbepenon das flun gramatik de Britonik kalkulon pro nünüks veütik, kels distükons Linglänapüki de votik Vesüda-Germänapüks.[11]

Balidnaedo, Vön-Linglänapük äbinon grup dialegas distik, süenüköl primis distik Anglo-Saxon reigädas Lingläna. Bal dialegas at, Late West Saxon, finiko äbinon leadik. Vön-Linglänapük primik päflunon fa tel tatakobädots: balid fa spikans Skandinavänik stema Germänapüka, kels äzänons in dils Britäna in degyelas zülid e zülid; telid fa Normans in degyel 11id, kels äspikons Vön-Norman e finiko älabon Linglänapükafomi oka, pänemöl Anglo-Norman . Tels tatakobädots at äküadön Linglänapüki 'gredo' (do el no äbinon never Pük migik in sinif püka stralik; püks migik siorons de kobadabin spikanas pükas distik, kels bepenons püki hibridik pro kobadön).

Vödstok püka, kel binon plu idomatik, kretik, e penemik, kel sioron plu du de Anglo‑Saxon prims. Vödastok püka, kel binon plu nolavik e nensümik, kel ninädon plu Latin e Fransänik flunis. Bum, swine (äs Germänik Samafomot:Lang) binon nim in fel, päbridöl fa Anglo‑Saxons, medan pork (äs Fransänik Samafomot:Lang) binon nim on tab, pädiböl fa Normans.[12] Votik sam binon Anglo‑Saxon Samafomot:Lang sinifu 'kun', e Fransänik Samafomot:Lang sinifu 'böf'.[13]

Kobadabin ko Skandinavans äküadon plupladüki vemo düfik gramatik e brefikam vödastoka Anglo-Frisänik staba Linglänapüka. Tatakobäd Normanik posik äküadon ad lonaböl su staba Germänik at klopa plu stabik vödas de Romänik stema Luropeänapüka. Flun Normanik at ägeton in Linglänapük levemo dub les döms e reg. Kludo, Linglänapük ävedon pük 'bevoböl' lefledik vemo e ko vödastok vemo gretik.

Dialegs

[redakön • redakön fonäti]

Samafomot:See also Samafomot:IPA noticeDialegs e lafons varyons vü fol läns Regäna Pebalöla äsi nin länds oksik.

Mütets legretik pagebons traditiko as Linglänik Linglänapük (u Linglänapük äsä spiköl in Linglän (kel it pagebon vemo grupo as Sulüda-Linglänik, West Country, East e West Midlands English e Nolüda-Linglänik), Nolüda-Lireyänapük (in Nolüda-Lireyän), Velsänapük (no paelöl ko Velsänapük), e Skotänapük (no paelöl ko Skots u Skot-Galik). Al grup ninädon belödi dialegas, keliks sumik pö votiks distons vemo. Votik Britänik dialegs i difons in vöds, keli beplidoms de votik püks.

Zü degyel 15id, ädabinons pö äns, das nin 5 leadik dialegs älabons za 500 sots ad penön vödi though.[14]

      1. Vestigams

Pos Survey of English Dialects (1949–1950), University of Leeds äprimon vobi su nulik proyekt. In May 2007, Arts and Humanities Research Council ägivon gäni ad University of Leeds ad studön Britänik regional dialegs.[15][16]

Tob[lower-alpha 2] sükon da gretik koged samas vödas slängik regionalik e frasas, kels päpetävon fa 'Voices' proyekt päblinöl fa BBC, in kel valem pävokon ad sedön samis Linglänapüka, kel nog spikon da län. BBC Voices proyekt i äkogedon tumis jenotemas tefü kams Britans spikons Linglänapüki – de sümils ad dins tefü pükas. Nun at i posvobon e xamön fa Professor Johnson tob, tefü ninäd e top, de kel päjonon. "Kano vetikün petuvön in Voices stud binon, das Linglänapük binon so distik äs ever, do moböf obsik pluik e laidik penunükam ad votik lafons e dialegs da TV e radion."[16] Dü bespik gäna in 2007, University of Leeds äsagon: Samafomot:Blockquote

      1. Linglänik regional

Samafomot:Expand section Mödikans in Britän spikons ko lafon regionalik u dialeg. Veno, za 2% Britanas spikons ko lafon, kel pänemon Received Pronunciation[17] (sevädik also as 'Rega Linglänapük', 'Oxford English' u 'BBC English'[18]), kel binon essenziälo top‑ne region[19][20] It derives from a mixture of Midlands and Southern dialects spoken in London in the early modern period.[20] It is frequently used as a model for teaching English to foreign learners.[20]

In Sulüda-Lofüda, dabinons lafons vemo distik: Cockney lafon spiköl fa sumik East Londonans binon vemo distik de Received Pronunciation (RP). Cockney rhyming slang kanon (e primik ästuton) binön fikulik pro foginans ad suemön,[21] do deg geba onik suvo pamaifük.

Londonans spikons ko mig lafonas, sek etniäla, zänam, klasa, bälda, topäda, e votik fators. Estuary English ägeton prominedi in degyels pasik: labon sumik fatures RP e sumik Cockney.[22] Länenans lü Regän Pebalöl in degyels pasik äblinons mödikis plu püks lü län, e patiko lü London. Vestigams, kels äprimons in 1979 fa Inner London Education Authority, äpetuvons plu ka 125 püks spiköl domiko fa famüls inner‑city skolacils.[23] Patiko, Multicultural London English – sociolect kel sior in fin degyel 20id – pagebon ledino fa yunik, vob‑klasan pösods in multikultural dils London.[24][25][26]

Sek internal migration massik ad Northamptonshire in degyel 1940s, e bi städ okik vü distik regs lafonas gretik, län at ävedon fonan otik lafonafomam. In Northampton, lafon bäldikum äflunon fa overspill de London. Dabinon lafon sevädik topiko as Kettering lafon, kel binon lafon periodik vü East Midlands e East Anglian. Binon finik sulüdazänik lafon, kel gebon vidi 'a' in vöds äs bath u grass (d.i. Samafomot:Respell u Samafomot:Respell). Reto, crass u plastic gebons faini 'a'. Kimik mils ad nolüda‑vesüd, in Leicestershire, fain 'a' vedon plu vidik. In zif Corby, Lua error in package.lua at line 80: module 'Module:Convert/data' not found. ad nolüd, petuvon dialeg Corbyite, kel – no äs Kettering lafon – flunon ledino fa Vesüd‑Skotänik lafon.

    1. Fatures

Fonologik fatures, kels binons kösömik Britänapüke, züikons lä pronun R, äsi dental plosiv T e sumik diftongis patik ad dialeg at.

      1. T-glottalling

Äs pöövönot Cockney, in num fomas spiköla Britänapüka, Samafomot:IPA ävedon kösömiko pronunöl as glottal stop Samafomot:IPA ven binon in intervokalik pos, in prozä, kel pänemon T-glottalisation. National medias, staböl in London, eglöbons glottal stop spreadön plu vidiko ka büo in vöda fins, not no plu pelilöl as "noSamafomot:IPA" e bottle of water pelilöl as "boSamafomot:IPAle of waSamafomot:IPAer". No nog papladon len vöd‑medial positions, äs later.[27] Votik konsonants, kels gebons in Cockney atos, binons p, äs in paSamafomot:IPAer, e k, äs in baSamafomot:IPAer.[27]

      1. R-dropping

In zesüds Lingläna e Velsäna, plödü West Country e votik nilik läns Regäna Pebalöla, konsonant R no pronunon, if no fovon fa vokal, lengükön vokali büik pladö. Atos pänemon non‑rhoticity.

In zesüds at sämik, tend dabinon ad blinön R vü vöd finöl in vokal e vöd fovöl primöl in vokal. Atos pänemon intrusive R. Kanon papladon as mig, bi vöds, kels büo äfinons in R, e vöds, kels no, no plu padifons. Atos i pöfüton fa London‑zentrik flun. Sam R‑dropping binons car e sugar, kö R no pronunon.

      1. Diftongisation

Britänik dialegs difons su deg diftongisation longa vokals, medan sulüdazänik foms vemo aton, e nolüdazänik dialegs traditiko kipedons mödikis onik. Äs jäm, Nolüda-Meropänik foms mögons sagön binön in‑between.

        1. Nolüd

Long vokals /iː/ e /uː/ paduktons traditiko, e in plads /oː/ e /eː/ i, äs in go e say (no äs votik foms Linglänapüka, kels votons onis ad [oʊ] e [eɪ] respektiv). Sumik areas go as far as not diftongising medieval /iː/ e /uː/, which give rise to modern /aɪ/ e /aʊ/. That is, for example, in the traditional accent of Newcastle upon Tyne, 'out' will sound like 'oot', and in parts of Scotland and North‑West England, 'my' will be pronounced as 'me'.

        1. Sulüd

Long vokals /iː/ e /uː/ diftongisons ad [ɪi] e [ʊu] resp (u plu teki, [ʏʉ], ko tong lifted), so ee e oo in feed e food pronunons ko bev. Diftong [oʊ] pronunon i ko bev gretum, normo [əʊ], [əʉ] u [əɨ].

      1. Kobädafomams

Tend ad dropön grammatical number cowäb in collective nouns binon plu fidik in Britänapük ka in Nolüda-Meropänapük.[28] Atos sinifadon, das paduelön onis as plural, do binons gramatik singular, ven percepted natural number prevails – patiko ven beplidons institutik nouns e grups pösodas.

Noun 'police', samfumo, fädon atos:

Samafomot:Blockquote

Sport teams kanons i paduelön:

Samafomot:Blockquote

Tend at kanon paxamön in texts producöl ti büo in degyel 19id. Bum, Jane Austen, Britänik lautan, penon in Chapter 4 of Pride and Prejudice, published in 1813:

Samafomot:Blockquote

Ösito, in Chapter 16, singular grammatical pagebon:

Samafomot:Blockquote

Negatifs

[redakön • redakön fonäti]

Dialegs völik se Britänapük lenisitik gebons negativi konkordi, sevädik i as negatifs telik. Pläo votükön vodi u gebön fomi pozitik, vöds soäs ek, no, nos e neföpo pagebons in bal pamäda.[29] Do atos no jenon in Standard Britänapük, jenon-li in dialegs non-standard. Negativ konkord keninükon morfemis difik tel: bal, kel stigädon negativi konkordi, e votik, kel kosädon ko punkt u värb.[30]

Standard Britänapük

[redakön • redakön fonäti]

Standard Britänapük in Regän Pebalöl, äs in netiks votik püki Linglänapükik, päcädon vidiko in skols e fa normis sogädik pro dalaboks formalik, ab no fa cal gretik semik. So samo, dabinon-li stit nit ekovik ad Académie Française pro Fransänapük u Royal Spanish Academy pro Spanyänapük. Standard Britänapük ledifon benosekiko in vödas, gramat e pronuns difik de Standard Lamerikänapük e de votiks Standard püka Linglänapükik valik. Britänik e Lamerikänik penamas i difons in mots pülik.

Pronun, u sistem pronuna, de Standard Britänapük – staböl in sulüda-vesüdäna Lingläna – sevädon plu ka sekul bal as Received Pronunciation (RP). Do, sekü volut püka e bevobots sogädik votik, pükavans anik töboms, das RP ledinit kodon u padomofubom fa pronun votik – kel, samabo, pükavan Geoff Lindsey nunom as 'Standard Southern British English'.[31] Studans votik tegons, das pronuns standardik plu topik sefons in Linglän.[32] Plödü Linglän – nemödiko in Skotän e Nolüda-Lirelä – RP binon veitülo nenfövik, patiko in sekul 21id. RP, do lunüpo päfümod as pronun standard püka Linglänapükik valik sekü widikam Britänik Reig, binon distik de pronun standard püka Linglänapükik in topads votik vola; patiko, RP ledifon benosekiko de pronuns Lamerikänik standardik.

In sekul 21id, vödabuks soäs Oxford English Dictionary, Longman Dictionary of Contemporary English, Chambers Dictionary, e Collins Dictionary penons geb veratik, no steifons ad penön oni.[33] Plu, vödas e geb votons ko tim: vöds pagebons libiko de püks votik e de vöds votik Linglänapükik, e neologisms binons suenik.

Jenotem standardizinga

[redakön • redakön fonäti]

Lesäks jenotemik a-delik de stigam London in sekul zülid, fom püka pükelöl in London e in East Midlands ävedon Standard Linglänapük in Leced, e fino ävedon stab pro geb geltik in lon, reg, literat e dugäl in Britän. Standardizing Britänapüka petädon de plänik dialegas e de sens efsäta sogädik. Spikam dialega standardik äjafon distingis klada: uts, kels no äspikons Standard Linglänapüki, äkonsiderons as klada lägik u stäta sogädik lägik, e suvo pänesumons u päkonsiderons as nensünik.[33] Votik keblünot ad standardizing Britänapüka äbinon plagam maskina penada in Linglän in zänid sekula 15id. Du atos, William Caxton ägivom mögi ad koünikölön püki e penami kobädik in Linglän nitedo vifikumo.[14]

Samuel Johnson's A Dictionary of the English Language (1755) äbinon stag gretik in reform penama Linglänapükik, in kel klinükam püka äfokon ad standardön spiki e penami.[34] Finü sekul 19id, lautans Britänik äpüboms bukis mödik, kelis älülogoms as gidas gramata e geba Linglänapüka; nemödik onas ädagetons fleni gudik pro düp lunik e päbepüboms in dabükots nulik pos degyels anik. Dabinons, patiko, Fowler's Modern English Usage e The Complete Plain Words fa Sir Ernest Gowers.[35]

Gidots stabik su mots mödik penota Britänapüka pro püb palegons in gidas stila päpübols fa dabükans difik, keninükamü gased The Times, Oxford University Press, e Cambridge University Press. Gidots Oxford University Press äbinons balidiko pätravols as pad balafomik fa Horace Henry Hart e äbinons, ün tim at (1893), gidas balid püka Linglänapükik. Äfägons e fino äpübons, balidnaedo as Hart's Rules e, ün 2002, as dil The Oxford Manual of Style. Kobiködö in dinit e stat ko The Chicago Manual of Style pro püböl Lamerikänapük, Oxford Manual binon gidas stabik sloböl pro püböl Britänapük, keli lautan kanom konsulön ven no dabinon gidot patik de dabükot okik.[36]

Samband ko Pük Kobädik L Commonwealth

[redakön • redakön fonäti]

Britänapük binon stab de, e mödiko sümik de, Pük Kobädik L Commonwealth.[37] Pük Kobädik L Commonwealth binon Linglänapük äs pükel e penöl in netas Kobädik, do suvo ko votükams topik. Atos keninükon Linglänapüki pükelöl in Laustralän, Malta, Nula-Seleän, Nigän, e Sulüda-Frikop. Keninükon i Sulüda-Asyänapük pükelöl in Sulüda-Asyän, vöds Linglänapükik in Sulüda-Feasteän, e in topads Frikopa. Kanadänapük stabon su Britänapük, ab labon fleni mödikumo de Lamerikänapük, e tel at suvo palogons kobiko sekü zilik lons.[38] Britänapük, as sam, binon Linglänapük lölününo sulüdikuls LIndänapüke, ab Lindänapük labon vödis läüköl, e vöds Linglänapükik anik labons sinifis difik.[39]

Logolös i

[redakön • redakön fonäti]

Samafomot:Cols

Samafomot:Colend

Jonots

[redakön • redakön fonäti]

Nots

[redakön • redakön fonäti]

Samafomot:Notes

Ketots

[redakön • redakön fonäti]
  1. ↑ "British English". Lexico.com. Archived from the original on 12 November 2020. Retrieved 18 February 2022.
  2. ↑ Jeffries, Stuart (27 March 2009). "The G2 Guide to Regional English". The Guardian. section G2, p. 12.
  3. ↑ Samafomot:Cite book
  4. ↑ "10.3. Spelling". Interinstitutional Style Guide. Publications Office of the European Union. Retrieved 11 June 2024.
  5. ↑ "Six Official UN Languages". Language and Communications Training. United Nations. Retrieved 12 July 2025.
  6. ↑ "Spelling". Department for General Assembly and Conference Management. United Nations. Retrieved 12 July 2025.
  7. ↑ Odinye, Sunny (2016). "A study of British and American English for Chinese students". Dezuruigbo Journal.
  8. ↑ "British Council". GOV.UK. 19 July 2018. Archived from the original on 21 January 2023. Retrieved 21 January 2023.
  9. ↑ "Learn English Online". British Council. Archived from the original on 21 January 2023. Retrieved 4 February 2023.
  10. ↑ "About BBC Learning English". Archived from the original on 4 February 2023. Retrieved 4 February 2023.
  11. ↑ English and Welsh, 1955 J. R. R. Tolkien, also see references in Brittonicisms in English
  12. ↑ "Linguistics 201: History of English". Pandora Internet Web Server. Archived from the original on 18 October 2017. Retrieved 29 July 2017.
  13. ↑ Scott, Tom (14 June 2013), "Why You Swear in Anglo-Saxon and Order Fancy Food in French: Registers", YouTube (in Linglänapük), archived from the original on 28 October 2021, retrieved 18 March 2021Samafomot:Cbignore
  14. 1 2 "Early Modern English (c. 1500 – c. 1800)". The History of English. Archived from the original on 9 December 2014. Retrieved 28 July 2017.
  15. ↑ Professor Sally Johnson biography on the Leeds University website
  16. 1 2 Mapping the English language—from cockney to Orkney, Leeds University website, 25 May 2007.
  17. ↑ "Received Pronunciation". Archived from the original on 22 July 2019. Retrieved 20 March 2017.
  18. ↑ BBC English because this was originally the form of English used on radio and television, although a wider variety of accents can be heard these days.
  19. ↑ Samafomot:Cite book
  20. 1 2 3 Fowler, H.W. (1996). R.W. Birchfield (ed.). "Fowler's Modern English Usage". Oxford University Press.
  21. ↑ Samafomot:Cite book
  22. ↑ Crystal, David. "Language and time". BBC - Voices - Your Voice.
  23. ↑ Samafomot:Cite report
  24. ↑ "UrBEn-ID | The UrBEn-ID project". urben-id.org. Archived from the original on 19 March 2021. Retrieved 23 May 2016.
  25. ↑ "Argot bargy". The Economist. 2 November 2013. ISSN 0013-0613. Retrieved 15 April 2021.{{cite news}}: CS1 maint: url-status (link)
  26. ↑ Ewens, Hannah (24 February 2016). "How Is Immigration Changing Language In the UK?". Vice. Retrieved 16 April 2021.
  27. 1 2 Samafomot:Cite book
  28. ↑ Soanes, Catherine (5 September 2011). "A quest for agreement over collective nouns". OxfordWords. Oxford Dictionaries. Archived from the original on 18 November 2011.
  29. ↑ "Double negatives and usage". Cambridge Dictionary.
  30. ↑ Lua error in Module:Citation/CS1/Identifiers at line 630: attempt to index field 'known_free_doi_registrants_t' (a nil value).
  31. ↑ Samafomot:Cite book
  32. ↑ Strycharczuk, P., López-Ibáñez, M., Brown, G., & Leemann, A. (2020). "General Northern English. Exploring regional variation in the North of England with machine learning". Frontiers in Artificial Intelligence, 3, 545883.
  33. 1 2 "The Standardisation of English". courses.nus.edu.sg. Archived from the original on 8 February 2020. Retrieved 28 July 2017.
  34. ↑ "The History of English: Spelling and Standardization (Suzanne Kemmer)". ruf.rice.edu.
  35. ↑ "New edition of The Complete Plain Words will delight fans of no‑frills". Independent.co.uk. 27 March 2014.
  36. ↑ "Style Guide" (PDF). University of Oxford. Archived (PDF) from the original on 9 October 2022. Retrieved 14 June 2019.
  37. ↑ Lua error in Module:Citation/CS1/Identifiers at line 630: attempt to index field 'known_free_doi_registrants_t' (a nil value).
  38. ↑ Tirban, N (2012). "The Major Difference between British and American English in Written and Oral Communication" (PDF). Communication, Context, Interdisciplinarity (2012): 985–990. Archived (PDF) from the original on 24 July 2022 – via Google Scholar.
  39. ↑ Lua error in Module:Citation/CS1/Identifiers at line 630: attempt to index field 'known_free_doi_registrants_t' (a nil value).

Lised bukas

[redakön • redakön fonäti]
  • McArthur, Tom (2002). Oxford Guide to World English. Oxford: Oxford University Press. Samafomot:ISBN hardback, Samafomot:ISBN paperback.
  • Bragg, Melvyn (2004). The Adventure of English, London: Sceptre. Samafomot:ISBN
  • Samafomot:Cite book
  • Peters, Pam (2004). The Cambridge Guide to English Usage. Cambridge: Cambridge University Press. Samafomot:ISBN.
  • Simpson, John (ed.) (1989). Oxford English Dictionary, 2nd edition. Oxford: Oxford University Press.

Yüms plödik

[redakön • redakön fonäti]

Samafomot:Commons category

Samafomot:English dialects by continent Samafomot:English official language clickable map Samafomot:Portal bar Samafomot:Authority control

  1. ↑ Dakipams: BrE, en-GB, e BE[1]
  2. ↑ Saitamapöl: El <ref> no lonöfon: vödem nonik pegivon eles refs labü nem: "note"
Saitamapöl: <ref> tags exist for a group named "lower-alpha", but no corresponding <references group="lower-alpha"/> tag was found.
Pekopiedon se „https://vo.wikipedia.org/w/index.php?title=Linglänapük_Britänik&oldid=3340525“