Mühaylo Hrujevsküy

Se Vükiped: sikloped libik
Jump to navigation Jump to search
Mühaylo Hrujevsküy
El ,Mühaylo Hrujevsküy’
Moted: 29 setul 1866
Chełm[*]
Deadam: 26 novul 1934, 24 novul 1934, 25 novul 1934
Kislovodsk[*]
Deadamakod: sepsis[*]
Cal(s): hibolitan[*], hijenavan[*], lautan[*], profäsoran[*], literary historian[*]
Tatät(s): Lämporän Rusänik[*], Russian Republic[*], Pöparepüblik Lukrayänik[*], Sovyätabalatam
Matan(s): Mariia-Ivanna Hrushevska[*]
Cil(s): Kateryna Mykhailivna Hrushevska[*]
Pal(s): Serhii Fedorovych Hrushevskyi[*]
Dispenäd:
Signature of Mykhailo Hrushevskyi.svg

Hiel ,Mühaylo Serhiyovüc Hrujevsküy’ (Lukrayänapüko: Михайло Сергійович Грушевський) (Chełm, Lampören Rusänik, 1866 setul 29idKislovodsk, Sovyätabalatam, 1934 novul 24id) äbinom jenavan e bolitan Lukrayänik, kel äpledom rouli veütik in netamuf Lukrayänik. Äbinom presidal balid tata Lukrayänik nensekidik ün tumyel 20id.

Lifajenäd[redakönredakön fonäti]

El ,Hrujevsküy’ pämotom in zif Chełm, kel ettimo äbinon dil Lampöräna Rusänik, ab nutimo topon in Polän. Ästudom pö fakultet jenavik Nivera Netik nemü Sänt⸗,Volodümür’ in Küyiv dü yels 1886-1890. Ün 1894 äjelodom penoti magistärik oka.

Ün 1894 älotädom ini Lviv, kö ävedom profäsoran demü jenav lofüda⸗Yuropik ä presidan Kluba nolavik nemü ,Jevcenko’, kel äbinon sot necalöfika kadäma nolavans. Ettimo äprimom ad lautön vobi veütikün oka tiädü «Історія України-Руси» (Jenav Lukrayäna-Rutenäna), bevü 1898 e 1937 in toums deg päpüböli. Ün 1914 el ,Hrujevsküy’ ägekömom lü Küyiv. ab päfanäbükom e päxilom. Yelis sölöl älifädom balido in Simbirsk, poso in Kazan.

Ün mäzul yela 2017 in Küyiv päfomon Zänacäm Lukrayänik («Українська Центральна Рада»), kel äbesteifon itguveri Lukrayäna, ed el ,Hrujevsküy’ pädavälom ad presidan balid onik. Tü 2018 yanul 22id Zänacäm fa om pädügöl änotädon nesekidi lölöfik Pöparepüblika Lukrayänik. Pos valüdilovesum fa hiel ,Pavlo Skoropadsküy’ äklanädom eki ed ün 1919 älüvom läni.

De 1919 jü 1924 älövom in ,Wien’. Ätimo äprimom kesenälön ko boljevans ed ün 1924 ägekömom sa famül oka lü Küyiv. Ävedom profäsoran pö Tataniver Küyovik ä liman Kadäma Nolavas Lukrayäna. De yel 1931, po lebit lunik in gasedem sovyätik, päxilom dönu e pämütom ad lövön in ,Moskav’. Bäldotü yels 68 ädeadom süpo dü kötetav smalik in Kaukasän ün yel 1934.

Magods[redakönredakön fonäti]

Fotografots ela ,Hrujevsküy’[redakönredakön fonäti]

Mebamals[redakönredakön fonäti]

El ,Hrujevsküy’ su potamäks, könäds e bums[redakönredakön fonäti]

Dugans Lukrayäna sis yel 1917
Sköt Lukrayäna
Stän Pöparepüblika Lukrayänik Pöparepüblik Lukrayänik Presidan zänacäma: Mühaylo Hrujevsküy (1917-1918)
Stän Tata Lukrayänik Tat Lukrayänik El ,hetman’: Pavlo Skoropadsküy (1918)
Stän Pöparepüblika Lukrayänik Pöparepüblik Lukrayänik Cifs dilekanefa: Volodümür Vünnücenko (1918-1919)Sümon Petlyura (1919-1920)
Stän Pöparepüblika Vesüda⸗Lukrayänik Pöparepüblik Vesüda⸗Lukrayänik Presidal: Yevhen Petrujevüc (1918-1919)
Stän ela S.S.L. Sovyätarepüblik Sogädimik Lukrayänik Lesekretans ü sekretans balid Paleta Kobädimik Lukrayäna: Yuriy Pyatakov (1919)Stanislav Kosior (1919-1920)Vyaceslav Molotov (1920-1921)Feliks Kon (1921)Dmütro Manuyilsküy (1921-1923)Emanuyil Kviring (1923-1925)Lazar Kaganovic (1925-1928)Stanislav Kosior (1928-1938)Nikita Hrujcov (1938-1947)Lazar Kaganovic (1947)Nikita Hrujcov (1947-1949)Leonid Melnikov (1949-1953)Olexiy Kürücenko (1953-1957)Mükola Pidhornüy (1957-1963)Petro Jelest (1963-1972)Volodümür Jcerbüzküy (1972-1989)Volodümür Ivajko (1989-1990)Stanislav Hurenko (1990-1991)
Stän Lukrayäna nesumätik Lukrayän nesumätik Cif tataguvanefa: Yaroslav Stezko (1941)
Stän Lukrayäna Lukrayän nensekidik Presidals: Leonid Kravcuk (1991-1994)Leonid Kucma (1994-2005)Viktor Yujcenko (2005-2010)Viktor Yanukovüc (2010-2014)Olexandr Turcünov (2014)Petro Porojenko (2014-2019)Volodümür Selensküy (sis 2019)